vietrustlaw.com.vn

Mới đây, VKSND tỉnh H. đã phản ứng khi tòa án cùng cấp đã giao bản án một vụ tranh chấp thừa kế giữa ông L. và bà V. cho mình trễ thời hạn quy định đến 15 ngày. Theo VKS, việc chậm trễ giao bản án đã làm ảnh hưởng đến chuyện kháng nghị toàn diện vụ án của phía viện.

Nhiều vi phạm

Trường hợp tòa chậm giao bản án như trên không thiếu. Trong sáu tháng đầu năm 2012, VKSND tỉnh Nghệ An cho biết đã phát hiện thấy nhiều tòa án hai cấp vi phạm. Những tòa có vi phạm quy định mà VKSND tỉnh kể ra là TAND huyện Quỳnh Lưu, Nghi Lộc, Diễn Châu, Tương Dương, Quỳ Hợp, TAND TP Vinh, thị xã Cửa Lò.

Tương tự vừa qua, VKSND tỉnh Hà Nam cũng có kiến nghị khắc phục vi phạm trong việc tòa chậm chuyển các bản án dân sự, kinh doanh thương mại của TAND huyện Thanh Liêm.

Theo VKSND các tỉnh, những vi phạm trên chủ yếu do thư ký, thẩm phán được phân công giải quyết chưa làm hết trách nhiệm, chưa nghiêm túc thực hiện các quy định của pháp luật. Việc kiểm tra đôn đốc của lãnh đạo tòa án để phát hiện vi phạm trong một số trường hợp cụ thể chưa được thường xuyên...

Phải làm đúng luật

Theo các chuyên gia pháp lý, Điều 252 BLTTDS quy định thời hạn kháng nghị bản án sơ thẩm của VKSND cùng cấp là 15 ngày, của VKSND cấp trên trực tiếp là 30 ngày kể từ ngày tuyên án. Việc tòa án gửi chậm so với thời hạn quy định làm ảnh hưởng quyền lợi hợp pháp của đương sự và những người tham gia tố tụng khác; làm hạn chế đến quyền kiến nghị, kháng nghị của VKS. Trường hợp này, VKS sẽ không bảo vệ kịp thời quyền lợi hợp pháp của tổ chức và cá nhân khi tham gia tố tụng dân sự...

Tuy nhiên, về phía tòa, nơi đây cho biết họ cũng gặp nhiều khó khăn. Một thẩm phán Tòa Dân sự TAND TP.HCM bảo hiện nay, với lượng án ngày càng gia tăng, để đảm bảo việc giao bản án đúng hạn là khó thực hiện. Thế nên phía VKS cần thông cảm cho phía tòa.

Về việc này, luật gia Đặng Đình Thịnh (Giám đốc Trung tâm Tư vấn pháp luật - Hội Luật gia Việt Nam) cho rằng đúng là hiện nay tòa đang gặp một số khó khăn. Tuy nhiên, người dân chỉ biết căn cứ theo luật để làm chứ mấy ai nghe tòa giải thích lý do này lý do kia. Vì vậy, các tòa cần phải thực hiện nghiêm túc theo quy định pháp luật, cũng là tạo điều kiện cho VKS thực hiện tốt công tác của họ…

Cần có biện pháp chế tài mạnh

Luật đã quy định thế nào thì các cơ quan tiến hành tố tụng phải thực hiện nghiêm chỉnh để tránh những tiêu cực nhất định. Theo tôi, trong thực tiễn, khi xác định trường hợp nào chậm trễ trong việc chuyển bản án thì cần phải xác định lỗi và có biện pháp xử lý cương quyết. Do hiện nay chưa có một hướng dẫn chung nào trong ngành tòa về việc xử lý những trường hợp này nên mới để tình trạng xảy ra chuyển bản án quá hạn cả tháng trời… Vì vậy, TAND Tối cao cần sớm đưa ra hướng dẫn cũng như biện pháp chế tài mạnh nếu cán bộ vi phạm.

Luật sư NGUYỄN HỮU THẾ TRẠCH, Đoàn Luật sư TP.HCM

Nên nới rộng thời gian gửi bản án

Trong trường hợp, tòa không thực hiện đúng thời hạn quy định hoặc gửi bản án bằng đường bưu điện thì VKS nhận được bản án thường rất trễ. Thực tế tình trạng vi phạm thời hạn 10 ngày của tòa là khá phổ biến.

Ở giai đoạn sơ thẩm, VKS chỉ tham gia phần tố tụng nhưng kháng nghị thì không giới hạn ở tố tụng mà có cả phần nội dung. Thời hạn 15 ngày để VKS cùng cấp phát hiện ra sai phạm về tố tụng và về nội dung là quá ngắn. Theo tôi, cần phải kéo dài thêm. Song song đó, cũng nên nới rộng thời gian tòa chuyển giao bản án, quyết định cho VKS xem xét kháng nghị. Có thể nâng thời gian này lên 15 ngày, 17 ngày... theo hướng tỉ lệ thuận với thời gian kháng nghị...

Một kiểm sát viên VKSND TP.HCM

NGUỒN TẠP CHÍ PHÁP LUẬT